Hawlucha to dwunożny, ptasi Pokémon o kolorowym upierzeniu. Jego głowa z przodu wygina się w kształt dzioba, choć pysk znajduje się w białej plamie pod jego zakrzywieniem. Ma jaskrawozielone, maskowate oznaczenie na twarzy, pomarańczową pręgę biegnącą od czoła aż po tył szyi, pomarańczową obwódkę wokół każdego oka oraz małą, czerwoną plamkę na końcu dzioba. Wokół jego oczu znajduje się czarna przestrzeń, a same oczy są żółte, z jaśniejszymi żółtymi twardówkami. Z tyłu głowy wyrastają trzy prostokątne, frędzlowate pióra. Jego czerwone, przypominające pelerynę skrzydła mają jaskrawozielony spód i są połączone z pierzastym ogonem. Przy końcu każdego skrzydła znajduje się trójpazurzasta dłoń. Przód ciała Hawluchy jest biały, z czerwoną linią biegnącą wzdłuż szyi i górnej części klatki piersiowej. Ma małe, żółte stopy z trzema palcami każda.

Ten leśny Pokémon woli prowadzić ciche i samotne życie, przez co hałaśliwy Primeape jest jego naturalnym wrogiem. Mimo niewielkiego ciała, biegłość Hawluchy w walce pozwala mu dotrzymywać kroku większym wojownikom, takim jak Machamp czy Hariyama. Przytłacza przeciwników szybkimi i zwinnymi ruchami, wykorzystując ich martwe pola i kontrolując swoją pozycję w powietrzu za pomocą skrzydeł. Jedną z jego ulubionych taktyk jest atakowanie z góry, ponieważ przeciwnikom trudno się przed tym bronić. Gdy wróg zostanie doprowadzony do wyczerpania, Hawlucha czuje przymus popisania się efektownym ciosem kończącym, który ćwiczył w lasach będących jego domem. Przeciwnicy potrafią jednak czasem wykorzystać jego próżność, by zyskać przewagę.

Hawlucha jest jedynym znanym Pokémonem zdolnym nauczyć się ruchu Flying Press przez zdobywanie poziomów.